Sosyal faktörler; kültür, alt kültür, sosyal sınıf, referans grupları, roller ve aile kavramları alt başlıklar halinde açıklanmıştır.

Kültür
Kültür kelimesi toplumumuza yabancı bir kelime değildir. Günlük hayatımızda sık sık kullanılan bir kavram olan kültür için çeşitli tanımlar yapılmaktadır. Bunlardan bazıları şu şekildedir:

Kültür; ahlakı, sanatı, örf ve adetleri, bilgiyi, bireyin içinde olduğu toplum itibari ile kazandığı alışkanlıklarını ve özelliklerini içine alan bir bütündür.23
Kültür; yaratıcılığı, aktifliği, etkinliği isteklendiren, bireyin gelişmesini kolaylaştıran sosyal bir düzendir. Kültür toplum içinde bir düzendir. O düzende oluşturulan maddi veya manevi değerler de kültürün içinde yer alır.24
Tüketici davranışları açısından bakıldığında kültür; toplumların bireylerince paylaşılan veya aktarılan davranış sonuçlarıyla, öğrenilen davranışların tamamıdır.25 Bu yüzden tüketici, davranışlarını belirlerken içinde bulunduğu kültürün norm değerlerine göre hareket etmektedir. Bu ise satın alma tercihlerini etkilemektedir.

Alt Kültür
Hakim kültür ile bağlalarını koparmadan fakat önem arz eden çeşitli noktalarda ayrılarak ortaya çıkan bir kültür “alt kültür” olarak tanımlanmaktadır. Toplumsal değerler ve normlar, giyim, saç tarzı, müzik, dil, boş zamanları geçirme biçimleri gibi faktörler gençliğin alt kültürünün genel belirleyicisi olarak kabul edilebilir. Ayrıca milliyetler, coğrafi konum, ırki gruplar da alt kültürü oluşturmaktadır. Alt kültür önemli bir pazar bölümüdür. Genel itibari ile pazarlamacılar üretim yaparken alt kültürün özelliklerine, ihtiyaçlarına göre üretim yapmaktadır ve pazarlama stratejisini belirlemektedir.26 Dolayısıyla pazarlama bakımından alt kültür büyük önem taşımaktadır ve ayrı bir pazar anlamına gelmektedir.

Sosyal Sınıf
Sosyal sınıf, aynı toplumsal saygınlığa sahip, birbiriyle bağlantılı olan ve davranış tutumları benzer olan kişilerin oluşturmuş olduğu bir sosyal yapıdır. Genellikle kişiler, sınıf içinde ekonomik konumları, sosyal prestij, gelir, sahip olunan ev, meslek, yerleşim yeri ve ilgilerine göre grup oluşturmaktadırlar. Bu gruplaşma sonucunda ise bireylerin talepleri, ekonomik konumları, meslekleri gibi bir çok etmene dayanarak oluşmaktadır. Bu da pazarlama açısından yeni pazar alanı oluşturmaktadır. Bu bakımdan sosyal sınıf faktörü toplumda talebi ve pazarlama sürecini etkileyen bir etmendir.

Referans (Danışma) Grupları ve Roller
Günümüzde kişiler farklı sosyal toplulukların azası konumundadır. Bir sosyal topluluğu, referans grubu sayılabilmesi için, kişinin davranışlarında etkili olması gerekir. Söz gelimi, aile bir referans grubudur. Aynı zamanda mesleki dernekler, partiler, kulüpler de birer referans grubunu temsil etmektedir. Referans grupları farklı ölçütlerden hareket ederek kategorilenmektedir. Her birey içinde olduğu toplumun davranış düzenine ve statüsüne uygun olarak bir rol yüklenir. Rol bir anlamda statünün yetkilerinin ve ödevlerinin bireylerce faal hale getirilmesidir. Bu roller toplumdaki statüye göre de talebi etkilemektedir. Bu da pazarlama ve satın alma anlayışına yön vermektedir.

Aile
Aile faktörü, kişiliğin oluşma aşamasında önemli bir faktördür. Çünkü aile ile birey arasındaki ilişki ömür boyu sürmekte ve karşılıklı olarak etkileşim uzun süreler devam etmektedir. Bireyin yaşı ilerledikçe ailedeki statüsü de değişikliğe uğrar. Meydana gelen bu değişimler aynı zamanda ailenin arzularını, ihtiyaçlarını, karar verme sürecini ve davranış tutumunu da etkilemektedir. Aile içindeki kişilerin rollerinin farklılaşmasını gösteren eğriye aile yaşam eğrisi denmektedir. Ailedeki çocuk sayısı, çocukların yaşları gibi değişkenler de tüketicilerin kararlarını önemli ölçüde etkilemektedir.28 Ailedeki çocuk sayısı fazla olan bireylerin araç talep ederken genelde daha geniş büyük araç tercih etmeleri veya konut talebinde bulunan ailelerin birey sayısına bağlı olarak büyük veya küçük ev talep etmeleri bu duruma örnek gösterilebilir.


Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir